Bir hoparlörün kalitesi hakkında en iyi fikri Frekans Karakteristiği
verir.
Hoparlörden bütün ses frekansı bandını aynı güçte ve distorsiyonsuz
vermesi istenir. Ancak bu mümkün olmamaktadır.
Şekil 7.12 'de mambram çapı 10 cm olan bir hoparlörün frekans
karakteristiği verilmiştir. Görüldüğü gibi, 10 KHz 'in üstünde
ve 100 Hz 'in altında ses şiddeti birden düşmektedir.
Bu nedenle kaliteli yayınlar için büyük ve küçük çaplı iki
hoparlör kullanılır.
Küçük çaplı hoparlörler yüksek frekansların, yani tiz seslerin
yayını için daha uygundur. Bu tür hoparlörlere Tvitır (Tweeter)
denir. Büyük çaplı hoparlörler ise, alçak frekansların yani
BAS seslerin yayını için daha uygundur. Bu tür hoparlörlere
Vufır (Woofer) denir.
Daha kaliteli yayınlar için, orta frekanslara ait ayrı bir
hoparlör daha kullanılır. Buna da Skuavkır (Squawker) denir.
İkili ve üçlü hoparlörlerde frekans ayrımı için Filtre kullanılır.
Şekil 7.13 'te üç kullanım görüntüsü verilmiştir.
Şekil 7.12 - 10 cm çapındaki bir hoparlörün frekans
karakteristiği |
Hoparlörlerin ve özellikle de Hİ-Fİ hoparlörlerin yayın kalitesini
arttırmak ve kayıplarını azaltmak için özel kabinler vardır.
Böylece 10 - 20000 Hz arasında yeterli ses şiddetinde yayın
yapılabilmektedir.
Aslında, DIN 54.500 normuna göre, Hİ-Fİ 'ler de 50-12500
Hz oranı işitilebilir bir yayın için yeterli bulunmuştur.
Şekil 7.12 'de de belirtilmiş olduğu gibi70 Hz 'den önceki
20000 Hz 'den sonraki frekanslarda 50 db (desibel) 'lik çıkışlar
vermektedir.Düzgün bir çıkış olmamasına rağmen işitilebilen
seviyedeki bir çıkıştır. Uçak gürültüsünün 100 - 120 db arasında
olduğu düşünülürse 50 db 'de de işitme olabilecektir. Ancak
dünya standartlarında 52 db 'in altındaki çıkışlar normal
bulunmamaktadır.
Bazı hallerde de, yüksek ve alçak frekans hoparlörleri Şekil
7.14 'te görüldüğü gibi iç içe monte edilir.
