Tel ve Sargı Kesitinin Hesabı
1. Tel Kesitinin Hesabı
Tel kesiti şu iki değer belirler:
- Akım yoğunluğu (J)
- Devre akımı (I)
Akım yoğunluğunun şu değerler arasında olması gerekmektedir:
Kendi kendine soğuyan transformatörde: J=1,8-2,6 Amper/mm2
Devre akımı ise şu bağıntı ile bellidir: I=P/V
P: Transformatör gücüdür. (Watt olarak alınır)
V: Primer veya sekonder gerilimidir. (Volt olarak alınır)
V yerine VP primer gerilimi yazılırsa, IP primer akımı bulunur. VS sekonder gerilimi ile de IS sekonder akımı bulunur.
Akım belli olduktan sonra, "d" Tel çapı yaklaşık olarak şu bağıntılar ile bulunur:
J = 2,5 A/mm2 için : d = 0,7√I+0,1
J = 3 A/mm2 için : d = 0,6√I+0,1
J = 4 A/mm2 için : d = 0,45√I+0,1
Burada " I " amper olarak yazılır ve " d " mm olarak bulunur.
" d " çap ifadesindeki "0,1" ilaveleri emaye kalınlığıdır.
Tel çapı bulunduktan sonra sıra telin kesit alanının hesabına gelir:
Telin kesit alanı: Atel = p(d2 / 4) = 3,1416(d2 / 4) = 0,785 d2 'dir.
Buradaki "d" çapına emaye kalınlığı dahildir.
2. Sargı Kesit Alanının Hesabı
Sargıların sarım sayıları hesaplanmış olduğuna göre belirli bir tel kalınlığı da seçilince, toplam sarımın alanı şöyle bulunur:
Sargının kesit alanı: Asargı = 1 telin kesit alanı * sarım sayısı
Tel çapından doğrudan sargı kesit alanına geçilmesi istenirse Tablo 5.1 'den yararlanılabilir.
Tablo 5.1. Tel çapına göre, 1cm2 alana sığacak sarım sayısı
Çap (mm) |
cm2 'ye
Sarım sayısı |
Çap (mm) |
cm2 'ye
Sarım sayısı |
Çap (mm) |
cm2 'ye
Sarım sayısı |
0,08
0,10
0,12
0,13
0,15
0,16
0,18
0,20 |
8200
5700
4000
3130
2800
2500
2070
1720 |
0,22
0,25
0,30
0,35
0,4
0,5
0,6
0,7 |
1400
1140
810
502
470
808
217
164 |
0,8
0,9
1
1,1
1,2
1,3
1,4
1,5 |
125
101
33
69
58,5
50,5
44,5
39 |
|